Aanwas van roerende goederen
Een afgebakende regeling
voor uw roerend vermogen.
Ontdek onze begeleiding ↓Om te beginnen
U wilt afspreken wat er met bepaalde rekeningen of beleggingen gebeurt als een van u overlijdt. Een aanwasbeding kan daarvoor worden onderzocht. U moet precies vastleggen om welke goederen het gaat.
“Wie de gevolgen zal dragen, mag ook de tijd nemen om ze te begrijpen.”
Uw vragen, stap voor stap
Wilt u elkaar beschermen als één van u overlijdt? We bekijken of een beding van aanwas bij uw situatie past en wat de gevolgen zijn.
Waarom ga ik hiervoor naar de notaris?
Met een beding van aanwas kunnen bepaalde rechten bij overlijden aan de andere partij toekomen. De notaris onderzoekt of de wederzijdse kansen, inbreng en vorm juridisch passen.
Hoe kan een beding van aanwas mijn partner beschermen?
Bepaal welke goederen en personen betrokken zijn.
Vergelijk de regeling met een testament en andere bescherming.
Laat voorwaarden, beëindiging en fiscale gevolgen uitwerken vóór ondertekening.
Hoe verloopt dit en hoelang duurt het?
Bespreek dit liefst vóór een gezamenlijke aankoop. De voorbereiding hangt af van de goederen en de gekozen constructie; er is geen vaste doorlooptijd.
Welke documenten bezorg ik de notaris?
Leg klaar wat u al hebt. U hoeft niet te wachten tot uw map volledig is om een afspraak te maken.
Ontbreekt een document of weet u niet waar u het vindt? Bekijk de hulp bij elk document. We bespreken wat het kantoor voor u kan opvragen en wat u zelf nog bezorgt.
Waar vind ik dit?
Zoek in uw aktenmap, Izimi of Mijn akten. Vindt u de akte niet? Geef adres, vermoedelijke datum en eventueel het vroegere notariskantoor door; we bekijken hoe we een afschrift kunnen opvragen.
Waar vind ik dit?
Bezorg het verslag met datum en naam van de schatter. Is er nog geen schatting, bestel er niet zonder overleg een: bespreek eerst welke waardering nodig is.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige versie met datum, bijlagen en latere wijzigingen. Hebt u dit document niet of weet u niet of het bestaat? Duid “Hulp nodig” aan en bespreek het met het kantoor.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige tekst en eventuele wijzigingen. Kijk in uw aktenmap of Mijn akten. Niet alles is digitaal beschikbaar; geef zo nodig door welk kantoor de akte maakte.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige versie met datum, bijlagen en latere wijzigingen. Hebt u dit document niet of weet u niet of het bestaat? Duid “Hulp nodig” aan en bespreek het met het kantoor.
Deze vinkjes blijven alleen op de geopende pagina staan en worden niet naar het kantoor verzonden.
Open de checklist: klaar, hulp nodig of niet van toepassingWat doet en onderzoekt de notaris?
- Zijn de wederzijdse kansen en inbreng voldoende in evenwicht?
- Welke goederen en vorm zijn betrokken?
- Hoe werkt de regeling bij overlijden, verkoop of relatiebreuk?
- Welke erf- en fiscale gevolgen gelden voor uw situatie?
We spreken af welke opzoekingen het kantoor doet en welke gegevens u, uw bank of een andere deskundige bezorgt.
Waar let ik op vóór ik teken?
Controleer of het beding automatisch werkt of een keuze vraagt, wat bij verkoop gebeurt en hoe u het later kunt beëindigen.
Is een passage nog onduidelijk? Vraag gerust om uitleg met een voorbeeld uit uw eigen situatie. Teken pas wanneer u begrijpt wat u afspreekt.
Wat moet ik nadien nog regelen?
Bewaar de akte bij de betrokken goederen. Laat de regeling herbekijken bij een huwelijk, relatiebreuk of wijziging van vermogen.
Welke praktische tips helpen mij?
Ga niet uit van dezelfde gevolgen als bij een testament. Vraag een vergelijking voor uw eigen gezin en goederen.
Wat betekenen deze woorden?
- Beding van aanwas
- een overeenkomst waarbij rechten volgens de afgesproken voorwaarden bij de langstlevende aangroeien.
- Kanscontract
- een overeenkomst waarbij de uitkomst afhangt van een onzekere gebeurtenis.
Waar vind ik meer uitleg of hulp?
U hoeft uw vraag niet in juridische woorden te stellen. Vertel wat u bezighoudt, wat u wilt regelen en of er een belangrijke datum nadert.
We bekijken samen de eerstvolgende stap. We spreken vooraf af waarmee het kantoor u helpt en welke kosten daarbij horen.
Stel uw vraag aan het kantoorMaak een afspraakAlgemene uitleg voor uw voorbereiding. Welke regels en stukken voor u gelden, wordt aan de hand van uw dossier nagegaan.
Op deze pagina
Aanwas van geld en beleggingen in gewone woorden
01
U maakt een wederzijdse regeling voor precies omschreven geldmiddelen of beleggingen.
De overeenkomst moet laten zien over welke goederen zij gaat. Verkoopt u beleggingen en koopt u andere, dan moet duidelijk zijn of die vervanging onder de afspraak valt. Bewijs van waar het geld vandaan kwam blijft nodig.
Waar stopt deze bescherming?
Een afspraak over bepaalde rekeningen geldt niet automatisch voor al uw huidige en toekomstige bezittingen. Toegang tot een rekening betekent bovendien niet dat u volgens de overeenkomst alles vrij mag opnemen.
Betrek het op uw leven: Kunt u nog aantonen welke huidige beleggingen bij uw oorspronkelijke afspraak horen?
Welke geldmiddelen of beleggingen vallen onder de afspraak?
02
Roerende goederen zijn bijvoorbeeld geld, effecten of andere goederen die geen vastgoed zijn. Bij aanwas moet duidelijk zijn welke concrete goederen of rechten u in de overeenkomst betrekt. Alleen schrijven “alles wat wij nu of later hebben” biedt niet dezelfde zekerheid als een nauwkeurig afgebakend voorwerp.
Een portefeuille kan veranderen: effecten worden verkocht, opbrengsten herbelegd en rekeningen overgezet. De overeenkomst moet bepalen of vervangende goederen onder het beding vallen. Daarnaast moet u kunnen aantonen dat het nieuwe goed in de plaats is gekomen van het oude. Een clausule en een controleerbaar geldspoor vullen elkaar aan.
Bij gehuwden moet worden nagegaan of het werkelijk om persoonlijk gehouden goederen gaat die voor de beoogde regeling in aanmerking komen. Gemeenschappelijke goederen worden niet door ze op een andere rekening te zetten automatisch persoonlijke goederen.
Kan ik mijn geld terugnemen als we uit elkaar gaan?
03
Dat hangt af van de eigendom en de overeengekomen mogelijkheden om het beding te beëindigen. Een bank kan technisch een overschrijving uitvoeren terwijl die handeling strijdig is met uw onderlinge overeenkomst. Toegang tot de rekening is dus niet hetzelfde als het recht om vrij alles weg te nemen.
Bespreek wat bij een breuk gebeurt met de portefeuille, tussentijdse inkomsten, nieuwe stortingen en eventuele opzegtermijnen. Bewaar rekeningafschriften waarmee ieders oorspronkelijke en latere inbreng kan worden gevolgd.
Gaat de rekening zonder meer naar de langstlevende?
04
De overeenkomst bepaalt welke rechten overgaan, of een keuze nodig is en aan welke voorwaarden die is gebonden. De bank zal stukken kunnen vragen om de juridische toestand vast te stellen. Een aanwasbeding is daarom geen belofte van onmiddellijke, onbeperkte toegang tot alle rekeningen na overlijden.
Onder de voorwaarden van het Vlaamse standpunt over een geldig kanscontract onder bezwarende titel (ieder krijgt een tegenprestatie voor wat hij toezegt) kan de betrokken roerende aanwas buiten de schenk- en erfbelasting vallen. Dat resultaat mag niet worden losgemaakt van het afgebakende voorwerp, de evenwichtige kansen en de andere voorwaarden. Andere goederen in de nalatenschap volgen hun eigen regels.
Een fictief voorbeeld: het beding noemt een bepaalde effectenportefeuille. Na een bankwissel moet kunnen worden aangetoond welke nieuwe portefeuille haar vervangt en of de overeenkomst die vervanging dekt. Anders is niet vanzelf duidelijk dat dezelfde bescherming nog bestaat.
Hou de afspraak controleerbaar
05
- Bewaar een begininventaris
Noteer rekeningnummers, effecten en waarden bij het sluiten van de overeenkomst.
- Meld grote wijzigingen
Laat een bankwissel, bijkomende inbreng of gewijzigde eigendom toetsen aan de tekst.
- Bewaar herbeleggingsbewijzen
Houd oude en nieuwe afschriften samen, zodat vervanging kan worden gevolgd.
Voorbeelden voor uw levenssituatie
Wat vraag ik aan de notaris?
07
U hoeft deze begrippen niet uit het hoofd te kennen. Neem de vragen mee die bij u passen. Vraag gerust om het antwoord te tonen met uw eigen woning, uw geld en de mensen die u wilt beschermen.
Klik op een vraag voor een eerste toelichting of praktische tip. U hoeft nog niet op alles een antwoord te hebben.
Welke rekeningen en beleggingen vallen onder de overeenkomst?
Vraag om een concrete inventaris, met de eigendom en inbreng van ieder.
Wat gebeurt er bij een bankwissel, verkoop of nieuwe storting?
Laat bepalen welke veranderingen zijn toegelaten en welk bewijs u moet bewaren.
Kan ieder nog vrij geld opnemen, ook bij een relatiebreuk?
Technische toegang tot een rekening is niet hetzelfde als het recht om volgens de overeenkomst vrij te beschikken.
Welke stappen moet de langstlevende zetten?
Vraag naar een eventuele keuze, bewijsstukken voor de bank en de fiscale voorwaarden.
De details die het verschil maken.
VOOR WIE VERDER WIL LEZEN
Bekijk de voorwaarden, mogelijke varianten en juridische onderbouwing bij uw vraag.
Wat neemt u precies op?
Omschrijf de bestaande goederen en de rechten van elke partij. Een inventaris, rekeningidentificatie, waardering en bewijs van eigendom helpen aantonen wat bij het sluiten in het contract is betrokken.
Bij echtgenoten moet eerst duidelijk zijn of het eigen goederen, gewone onverdeelde goederen of gemeenschapsgoederen zijn. De naam op een bankrekening beslist die vraag niet alleen.
En als ieder afzonderlijke goederen bezit?
Stel dat u ieder een eigen rekening bezit, in plaats van ieder een aandeel in dezelfde rekening. Dan gaat het juridisch niet om het aangroeien van een aandeel in hetzelfde goed. Er kan wel een andere wederzijdse overeenkomst over precies aangeduide goederen worden opgesteld. Volgens het Vlaamse standpunt SP 17044 kan die onder de vereiste voorwaarden dezelfde fiscale behandeling krijgen. Ook dan blijven gelijkwaardige bijdragen en overlevingskansen van belang. Daarom bekijken we eerst wat ieder werkelijk bezit en wat het waard is.
Bron: SP 17044: bedingen van aanwas, beslissing 17 april 2023.
Twee recente beslissingen om rekening mee te houden
VB 25118: een te ruim toekomstig voorwerp
Beslissing van 1 december 2025, gepubliceerd op 19 januari 2026. VLABEL wees de kwalificatie als kanscontract onder bijzondere titel (de afspraak betreft bepaalde, afgebakende goederen) af: het voorwerp verwees naar de roerende goederen die bij overlijden onverdeeld zouden zijn en liet toevoeging of onttrekking toe. De inleg was daardoor nog onbepaald. De dienst bevestigde de gevraagde afwezigheid van erf- en schenkbelasting niet en onderzocht misbruik niet verder. Dit is geen positieve ruling.
Bron: VB 25118, randnummers 53–56.
VB 26016: geen aanwas op gemeenschapsgoederen
Beslissing van 21 april 2026, gepubliceerd op 28 mei 2026. Het dossier betrof financiële producten onder een stelsel van scheiding van goederen met gemeenschap van aanwinsten. VLABEL beschouwde de betrokken aanwinsten als gemeenschapsgoederen en aanvaardde het beding daarom niet als geldig aanwasbeding. De overige vragen konden niet worden beoordeeld.
Bron: VB 26016, randnummers 16–17.
Wat bij verkoop of herbelegging?
Een beleggingsportefeuille verandert. Maak daarom afspraken over toegelaten beheer, inkomsten, verkoop en wederbelegging. Bewaar de stukken die de verbinding tussen het oorspronkelijke en het vervangende vermogen tonen.
In VB 24117 werd een aanwas van specifiek omschreven termijnrekeningen aanvaard. Ook zakelijke subrogatie (een vervangend goed neemt juridisch de plaats van het oorspronkelijke goed in), belegging en wederbelegging werden in dat concrete dossier meegenomen. Dat is iets anders dan een vrij te vullen toekomstige vermogensmassa.
Bron: VB 24117, randnummers 18–26.
Een optie vraagt ook afspraken over de werking
Bij een optionele aanwas zijn het overlijden en het lichten van de optie relevante voorwaarden. Artikel 5.147 BW bepaalt voor de in VB 24117 besproken bedingen van na 1 januari 2023 in beginsel werking voor de toekomst bij vervulling. Eventuele overeengekomen terugwerking moet uitdrukkelijk worden beoordeeld.
Bepaal wie in de tussentijd kan beheren, hoe opbrengsten worden behandeld en hoe de keuze wordt bewezen. Ook bij wilsonbekwaamheid (niet meer in staat zijn om zelf een bepaalde beslissing te begrijpen en te nemen) van de langstlevende moet de uitvoering juridisch mogelijk blijven.
Bron: VB 24117, randnummer 27.
Welke alternatieven vergelijkt u?
Een testament kunt u in principe zelf nog wijzigen. Bij een schenking geeft u vandaag al eigendom af. Echtgenoten kunnen ook afspraken maken in hun huwelijkscontract. Voor uw keuze is dus van belang hoeveel vrijheid u behoudt, wanneer de ander iets krijgt en wat dit voor de kinderen betekent. De belasting is één onderdeel van die vergelijking.
Veelgestelde vragen
VAN LEZEN NAAR VOORBEREIDEN
Al een eerste antwoord.
Moet ik eerst alle documenten terugvinden?
U kunt uw vraag al stellen met wat u hebt. Noteer welke afspraken u zich herinnert en wat er sindsdien veranderde. Met de checklist op deze pagina ziet u wat u kunt verzamelen en wat u nog met het kantoor moet bespreken.
Hoe bereid ik een gesprek met mijn naasten voor?
Vertel eerst wat u wilt bereiken of vermijden. Geef ieder de ruimte om verwachtingen en praktische grenzen te benoemen. Noteer waarover u het eens bent en welke vragen openblijven, zodat het gesprek ook rekening houdt met wie de gevolgen draagt.
Wat als ik twijfel tussen verschillende oplossingen?
Schrijf bij elke mogelijkheid op wat u ermee wilt bereiken en wat u nog niet begrijpt. Neem bestaande documenten mee. Het adviesgesprek dient om de mogelijkheden en gevolgen naast uw eigen situatie te leggen, voordat u een keuze maakt.
EENVOUDIG VOORBEREIDEN
Uw checklist: een beding van aanwas onderzoeken
Welke documenten legt u klaar, waar vindt u ze en wanneer helpt het kantoor? Duid aan wat u hebt en waar u hulp bij wilt.
Nuttige websites bij dit onderwerp
BETROUWBAAR VERDER LEZEN
VAN EERSTE VRAAG TOT VOLGENDE STAP
U hoeft het niet alleen uit te zoeken.
Eerst uw situatie
Vertel wat er speelt, wie betrokken is en wat u wilt vermijden.
Mogelijkheden afwegen
We bespreken uw vragen, de beschikbare stukken en de gevolgen van mogelijke keuzes.
Uw volgende stap
We leggen vast wat u wilt laten uitwerken en welke opvolging daarbij hoort.
Dit bewaart u voor uw eigen gesprek. Het kantoor ontvangt niets via deze knop.