KOSTEN RAMEN
Een onroerend goed schenken
Raam de kosten van een schenking van vastgoed.
Open de rekenmodule (nieuwe tab)
Om te beginnen
U wilt iemand nu al helpen. Maar kunt u het geld ook missen als uw eigen zorgkosten stijgen? Begin bij wat u zelf nodig hebt. Bekijk pas daarna wat u wilt schenken.
“Helpen is pas duurzaam wanneer het zowel de behoefte van de ander als jouw eigen verantwoordelijkheid respecteert.”
U wilt iets betekenen voor uw naasten en tegelijk uw eigen zekerheid bewaren. We helpen u beide wensen samen bekijken.
De notaris vergelijkt wat een schenking betekent voor u en de ontvanger. Geld, aandelen en vastgoed vragen elk een passende vorm.
Voor vastgoed is een notariële akte nodig.
Bepaal eerst uw eigen behoefte aan wonen, inkomen en zorg.
Bespreek welk goed u schenkt, aan wie en met welke voorwaarden.
Laat vorm, belasting en gevolgen voor andere erfgenamen beoordelen vóór de overdracht.
Er is geen vaste algemene voorbereidingstermijn. Vastgoedopzoekingen of een waardering kunnen tijd vragen.
Bij een bankgift zijn de datum, bewijsvoering en eventuele registratie belangrijk.
Leg klaar wat u al hebt. U hoeft niet te wachten tot uw map volledig is om een afspraak te maken.
Ontbreekt een document of weet u niet waar u het vindt? Bekijk de hulp bij elk document. We bespreken wat het kantoor voor u kan opvragen en wat u zelf nog bezorgt.
Bezorg de volledige tekst en eventuele wijzigingen. Kijk in uw aktenmap of Mijn akten. Niet alles is digitaal beschikbaar; geef zo nodig door welk kantoor de akte maakte.
Zoek in uw aktenmap, Izimi of Mijn akten. Vindt u de akte niet? Geef adres, vermoedelijke datum en eventueel het vroegere notariskantoor door; we bekijken hoe we een afschrift kunnen opvragen.
Vraag de meest recente versie aan uw accountant of vennootschapsbeheerder. Voeg wijzigingen en bijlagen toe; het kantoor bepaalt welke bijkomende verslagen nodig zijn.
Bezorg de volledige versie met datum, bijlagen en latere wijzigingen. Hebt u dit document niet of weet u niet of het bestaat? Duid “Hulp nodig” aan en bespreek het met het kantoor.
Bezorg de volledige versie met datum, bijlagen en latere wijzigingen. Hebt u dit document niet of weet u niet of het bestaat? Duid “Hulp nodig” aan en bespreek het met het kantoor.
Deze vinkjes blijven alleen op de geopende pagina staan en worden niet naar het kantoor verzonden.
Vraag hulp bij ontbrekende stukkenWe spreken af welke opzoekingen het kantoor doet en welke gegevens u, uw bank of een andere deskundige bezorgt.
Controleer wat u definitief overdraagt en welke inkomsten of rechten u behoudt. Vraag wat gebeurt bij eerder overlijden van de ontvanger of een latere verkoop.
Is een passage nog onduidelijk? Vraag gerust om uitleg met een voorbeeld uit uw eigen situatie. Teken pas wanneer u begrijpt wat u afspreekt.
Bewaar akte, bankbewijzen en voorwaarden samen. Volg de afgesproken registratie op en meld de schenking bij latere vermogensplanning.
Laat de regeling beoordelen vóór u geld overschrijft. Een latere tekst kan niet zonder meer nieuwe voorwaarden aan een uitgevoerde gift toevoegen.
U hoeft uw vraag niet in juridische woorden te stellen. Vertel wat u bezighoudt, wat u wilt regelen en of er een belangrijke datum nadert.
We bekijken samen de eerstvolgende stap. We spreken vooraf af waarmee het kantoor u helpt en welke kosten daarbij horen.
Stel uw vraag aan het kantoorMaak een afspraakAlgemene uitleg voor uw voorbereiding. Welke regels en stukken voor u gelden, wordt aan de hand van uw dossier nagegaan.
01
U geeft nu al geld of een goed door. Dat verandert de eigendom en is in principe niet zomaar terug te draaien.
Bij schenken gaat iets vandaag uit uw vermogen naar dat van de ontvanger. Dat is het verschil met een testament. U kunt bepaalde voorwaarden afspreken, maar die maken het geschonken goed niet opnieuw vrij beschikbaar voor uzelf.
Vruchtgebruik behouden kan u gebruik of inkomsten geven, maar niet automatisch alle beslissingsvrijheid. Een relatiebreuk of een overlijden maakt een schenking evenmin altijd ongedaan. De voorwaarden moeten vooraf passen bij die situaties.
Betrek het op uw leven: Welk bedrag kunt u missen als uw leven anders loopt dan u vandaag verwacht?
02
Bij een schenking draagt u tijdens uw leven vermogen over zonder een gelijkwaardige tegenprestatie te vragen. De ontvanger heet de begiftigde (de persoon die de schenking krijgt). Anders dan bij een testament is de overdracht niet uitgesteld tot uw overlijden.
“Gegeven is gegeven” is het uitgangspunt. Spijt, ruzie of een latere behoefte aan geld volstaan niet om elke schenking terug te draaien. Er bestaan wettelijke uitzonderingen en mogelijke voorwaarden, maar die mogen niet worden voorgesteld als een algemeen recht om alles terug te vragen.
Schenkt u met voorbehoud van vruchtgebruik, dan kunt u bijvoorbeeld gebruik of inkomsten behouden. De blote eigendom gaat wel naar de ontvanger. Laat uitleggen wie mag verkopen, welke kosten ieder draagt en wat met de verkoopprijs gebeurt. Inkomsten behouden betekent niet automatisch dat u alleen over de volle eigendom blijft beslissen.
Een last is een verplichting voor de ontvanger, bijvoorbeeld een afgesproken betaling aan u. Die afspraak moet haalbaar en afdwingbaar worden uitgewerkt. Een belofte van toekomstige steun is niet hetzelfde als zelf voldoende beschikbare middelen behouden.
03
Eindigt uw eigen relatie, dan maakt die breuk een eerder gedane schenking niet automatisch ongedaan. Voor bepaalde schenkingen tussen echtgenoten buiten hun huwelijksovereenkomst bestaat een bijzondere herroepbaarheid. Laat bepalen of uw schenking onder die uitzondering valt. Voor een schenking aan een kind of een ongehuwde partner geldt die uitzondering niet zomaar.
Ontvangt een gehuwd kind een schenking, dan behoort die in beginsel tot zijn of haar eigen vermogen. Maar wat daarna met het geschonken goed gebeurt, is belangrijk. Het kan bijvoorbeeld worden ingebracht in een huwelijksgemeenschap of worden gebruikt voor een gezamenlijke woning. Dat kan bij echtscheiding nieuwe vragen over eigendom en vergoeding veroorzaken.
Een geldig verbod om het geschonken goed gemeenschappelijk te maken kan worden besproken. Ook bewijs van de geldstromen blijft nodig. Een voorwaarde op papier beantwoordt niet vanzelf wie eigenaar wordt van een later aangekochte woning.
Schenkt u een gemeenschappelijk goed, dan zijn ook de bevoegdheden van beide echtgenoten van belang. Een bankoverschrijving technisch kunnen doen betekent niet dat u juridisch alleen over die schenking kunt beslissen.
04
Overlijdt de schenker, dan is het geschonken vermogen in beginsel al overgedragen. Toch kan de schenking nog meetellen om de rechten van erfgenamen te berekenen. Inbreng betekent dat een eerdere schenking wordt meegenomen om tussen erfgenamen af te rekenen. Inkorting is een mogelijke vermindering als een beschermd erfdeel is aangetast. Dat zijn verschillende vragen.
Overlijdt de ontvanger eerst, dan gaat het goed niet in alle gevallen vanzelf terug naar de schenker. De wet kent een beperkt terugkeerrecht onder voorwaarden. Een afgesproken terugkeerbeding kan anders worden uitgewerkt. Laat vastleggen bij welk overlijden het werkt, of de ontvanger kinderen mag nalaten en wat gebeurt als het goed verkocht of vervangen is.
Een terugkeerbeding is geen vrij opnamerecht voor de schenker. Het werkt bij de omschreven gebeurtenis. Daarnaast moet de belasting worden bekeken. Een niet-geregistreerde schenking kan bij een overlijden binnen de toepasselijke termijn nog erfbelasting meebrengen; de datum van de schenking en het toepasselijke gewest zijn daarom belangrijk.
05
Kies uw situatie. U vindt telkens twee fictieve voorbeelden. Ze laten zien welke vragen ertoe doen; uw eigen documenten, familie en vermogen bepalen de uitkomst.
UW SITUATIE
U kunt kinderen, familie, vrienden of anderen helpen. Uw eigen woon- en zorgbudget blijft het vertrekpunt.
Een alleenstaande wil haar dochter helpen bij een woningkoop. Haar pensioen dekt de gewone kosten, maar mogelijke zorgkosten zijn nog niet bekeken.
Voor deze moeder begint schenken bij een gewone vraag: wat moet er voor mij beschikbaar blijven? Naast het pensioen tellen onverwacht onderhoud, hulp thuis en mogelijke zorgkosten mee. Pas met dat overzicht kan zij bepalen wat zij kan missen. Het bedrag dat zij schenkt, is daarna in principe van haar dochter. Een belastingvoordeel maakt het geld niet opnieuw beschikbaar wanneer zij het zelf nodig heeft.
Een vader wil geld schenken aan zijn zoon, maar vraagt zich af waar het geld terechtkomt als de zoon eerst overlijdt.
De vader kan bij de schenking afspreken dat het geschonkene onder bepaalde voorwaarden naar hem terugkeert als zijn zoon eerder overlijdt. Dat heet een conventioneel terugkeerbeding: een afgesproken terugkeer. De akte moet bepalen wanneer het werkt, of kinderen van de zoon verschil maken en wat gebeurt als het geld al is besteed. Het geeft de vader geen algemeen recht om op elk moment van gedachten te veranderen.
Een bedrag aan één kind kan later invloed hebben op de verdeling tussen kinderen. Leg vast of het een voorschot op erfdeel is of daarbuiten gebeurt.
Wat werd eerder gegeven en wat wilt u voor uzelf beschikbaar houden?
UW SITUATIE
Een schenking kan uw partner nu helpen. U geeft wel vandaag eigendom af; samenwonen maakt dat niet voorlopig.
Jens bezit de woning. Zijn partner betaalt een grote verbouwing. Beiden hebben niet besproken of het geld moet worden terugbetaald.
Jens en zijn partner moeten eerst hetzelfde bedoelen. Moet het geld later terug, dan ligt een duidelijke leningafspraak voor de hand. Is terugbetaling niet de bedoeling, dan kan het om een schenking of een andere bijdrage gaan. Wil de partner mede-eigenaar worden, dan vraagt dat een overdracht van rechten in de woning. Alleen de aannemer betalen verandert de eigendomsakte niet.
Een feitelijk samenwonende ouder wil de partner financieel helpen en heeft twee kinderen.
De ouder kan de partner tijdens het leven helpen, maar moet ook rekening houden met wat de kinderen wettelijk beschermd krijgen. Eerdere schenkingen kunnen in die berekening meetellen. Daarom bekijken we het bedrag naast het volledige vermogen en de eigen toekomstige uitgaven. De vraag hoeveel belasting verschuldigd is, komt daarna: een gunstig tarief zegt nog niet dat de schenking zonder gevolgen voor de kinderen blijft.
Een relatiebreuk maakt een gewone schenking niet vanzelf ongedaan. Bespreek vooraf wat u voor dat geval wilt regelen.
Is het echt de bedoeling iets weg te geven, of verwacht u later een terugbetaling?
UW SITUATIE
Wettelijke samenwoning verandert een schenking niet in een vrij herroepbare afspraak.
Een eigenaar wil rechten op een woning schenken aan de wettelijk samenwonende partner.
Het maakt verschil of de partner de volledige eigendom krijgt of alleen bepaalde rechten. Wie alleen vruchtgebruik krijgt, mag het goed gebruiken en de inkomsten ontvangen; iemand anders kan de blote eigendom bezitten. Voor vastgoed is een notariële akte nodig. Daarin kan ook duidelijk worden gemaakt wie kosten draagt en wat bij een breuk of overlijden gebeurt.
Een koppel wil een kind van één van hen helpen. Het geld komt deels van een gezamenlijke rekening.
Een gezamenlijke rekening kan geld bevatten dat juridisch niet in dezelfde verhouding van beide partners is. Daarom wordt eerst uitgezocht welk geld van wie komt en wie het kind iets wil geven. Pas daarna kan de schenking correct worden vastgelegd. Dat onderscheid kan ook gevolgen hebben voor de belasting en voor wat later tussen erfgenamen moet worden afgerekend.
Fiscale partnerregels en de burgerrechtelijke gevolgen van schenken zijn niet hetzelfde.
Van wie komt het geschonken vermogen en welke voorwaarden wilt u eraan verbinden?
UW SITUATIE
Bij het wettelijk stelsel maakt het verschil of u eigen of gemeenschappelijke goederen schenkt.
Een ouder wil een groot bedrag aan een kind geven uit het gemeenschappelijke spaargeld.
Als het geld tot het gemeenschappelijke huwelijksvermogen behoort, beslist u in beginsel samen over de schenking. Dat de bank één partner technisch laat overschrijven, is iets anders dan het recht om alleen over de schenking te beslissen. Bespreek dus samen het bedrag, de ontvanger en wat u zelf beschikbaar wilt houden.
Een koppel wil een verhuurd appartement aan de kinderen schenken met voorbehoud van vruchtgebruik.
De ouders behouden het gebruik en de huurinkomsten. De kinderen worden blote eigenaar: zij hebben eigendom, maar nog niet het gebruik dat bij de ouders blijft. De ouders kunnen daardoor niet meer alles op dezelfde manier beslissen als vóór de schenking. Voor een verkoop van de volle eigendom is normaal ook medewerking van de kinderen nodig. Leg eveneens vast wie onderhoud en andere kosten draagt.
Herkomst, eigendom en eventuele toestemmingsvereisten moeten vaststaan vóór de schenking.
Welke goederen zijn eigen, welke gemeenschappelijk en wie wil welk recht behouden?
UW SITUATIE
U schenkt in beginsel uit uw eigen vermogen. Toch blijven onder meer gezinsbescherming en erfrechtelijke grenzen relevant.
Een ouder met scheiding van goederen wil eigen spaargeld schenken.
Dat het spaargeld van deze ouder alleen is, maakt duidelijk wie schenkt. Daarna blijven andere vragen bestaan: houdt de ouder genoeg over voor zichzelf, wat kregen de kinderen al, en worden beschermde erfdelen geraakt? Een schenking aan één kind kan later invloed hebben op de afrekening met de andere kinderen. Het huwelijksstelsel neemt die vragen niet weg.
Een echtgenoot wil eigen vermogen aan de andere geven om een financieel verschil te verkleinen.
Een schenking geeft de andere echtgenoot vandaag eigendom. Voor bepaalde schenkingen tussen echtgenoten buiten hun huwelijksovereenkomst bestaat een bijzondere mogelijkheid om ze te herroepen. Die uitzondering geldt niet zomaar voor schenkingen aan kinderen. Laat daarom uitleggen of deze concrete schenking kan worden teruggedraaid en wat dat betekent als de relatie later verandert.
Geld aan uw echtgenoot schenken geeft vandaag eigendom. Bepaalde goederen onder een gezamenlijke regeling in uw huwelijkscontract brengen, of extra rechten bij overlijden afspreken, kan anders werken. Laat daarom eerst uitleggen op welk moment u iets wilt veranderen en welke vrijheid u zelf wilt behouden.
Wilt u onmiddellijk eigendom overdragen, of vooral een bescherming bij overlijden regelen?
06
Tel niet alleen gewone maandkosten, maar ook woningonderhoud, hogere zorgkosten en een reserve voor onverwachte uitgaven mee.
Vraag met een concreet voorbeeld wat u na de schenking nog alleen kunt doen en waarvoor de ontvanger moet meewerken.
Noteer eerdere hulp, leningen en schenkingen. Leg vast of een nieuwe schenking als voorschot op erfdeel of buiten erfdeel bedoeld is.
Bewaar overschrijvingen, schenkingsstukken en aankoopakten als het geld naar een woning of belegging gaat.
Wat moet gebeuren als de ontvanger eerst overlijdt, scheidt of schulden krijgt? Niet elke wens kan met dezelfde voorwaarde worden opgelost.
07
U hoeft deze begrippen niet uit het hoofd te kennen. Neem de vragen mee die bij u passen. Vraag gerust om het antwoord te tonen met uw eigen woning, uw geld en de mensen die u wilt beschermen.
Klik op een vraag voor een eerste toelichting of praktische tip. U hoeft nog niet op alles een antwoord te hebben.
Neem uw inkomsten, vaste lasten en reserves mee. De schenking moet passen bij wat u kunt missen.
Laat uitleggen of u inkomsten behoudt, wie mag verkopen en of u daarvoor anderen nodig hebt.
Vraag welke voorwaarden passend zijn en wat ze werkelijk beschermen.
Laat het verschil toelichten tussen een voorschot op de erfenis en een voordeel daarbuiten, met de grenzen erbij.
VOOR WIE VERDER WIL LEZEN
Bekijk de voorwaarden, mogelijke varianten en juridische onderbouwing bij uw vraag.
Wat u schenkt, wordt van de ontvanger. U kunt dat in principe niet zomaar terugvragen. Een testament werkt anders: daarmee regelt u wat iemand pas na uw overlijden krijgt.
Bij bepaalde schenkingen tussen echtgenoten buiten huwelijksovereenkomst bestaat een bijzondere herroepbaarheid. Die uitzondering mag niet worden doorgetrokken naar schenkingen aan kinderen of andere personen.
De begiftigde krijgt de eigendom. Laat onderzoeken welke voorwaarden zinvol en geldig zijn. Een schenking kan bijvoorbeeld gevolgen hebben als de begiftigde overlijdt of zelf relatieproblemen krijgt.
U draagt de blote eigendom over en behoudt het gebruik of de inkomsten binnen de toepasselijke regels. U behoudt daarmee niet automatisch dezelfde beslissingsvrijheid als vóór de schenking. De aard van de goederen en de gewenste handelingen zijn belangrijk.
Leg vast of de schenking als voorschot op erfdeel of buiten erfdeel wordt gedaan. Waardering, inbreng en eventuele inkorting kunnen later het evenwicht beïnvloeden. Bespreek eerdere schenkingen samen.
Als uw eigen woon- of zorgbudget onzeker is, kan behoud van het vermogen een bewuste keuze zijn. Een testament kan al richting geven voor later zonder vandaag eigendom over te dragen.
Voor geregistreerde roerende schenkingen geldt in Vlaanderen in beginsel 3% in rechte lijn en tussen fiscale partners, en 7% voor anderen. Onroerende schenkingen volgen progressieve tarieven en vereisen een notariële akte.
Bij een niet-geregistreerde roerende schenking vanaf 1 januari 2025 kan een overlijden binnen vijf jaar alsnog erfbelasting meebrengen. Oudere schenkingen en bijzondere regimes vragen een afzonderlijke controle.
Welk bedrag kunt u missen, ook bij hogere zorgkosten? Wilt u inkomsten behouden? Wat moet gebeuren als de begiftigde vóór u overlijdt? En hoe verhoudt deze schenking zich tot wat andere kinderen al kregen?

HANDIG VOOR UW VOORBEREIDING
Gebruik de officiële hulpmiddelen op Notaris.be. Kostenramingen zijn indicatief; bespreek de uitkomst voor uw concrete dossier.
KOSTEN RAMEN
Raam de kosten van een schenking van vastgoed.
Open de rekenmodule (nieuwe tab)VAN LEZEN NAAR VOORBEREIDEN
U kunt uw vraag al stellen met wat u hebt. Noteer welke afspraken u zich herinnert en wat er sindsdien veranderde. Met de checklist op deze pagina ziet u wat u kunt verzamelen en wat u nog met het kantoor moet bespreken.
Vertel eerst wat u wilt bereiken of vermijden. Geef ieder de ruimte om verwachtingen en praktische grenzen te benoemen. Noteer waarover u het eens bent en welke vragen openblijven, zodat het gesprek ook rekening houdt met wie de gevolgen draagt.
Schrijf bij elke mogelijkheid op wat u ermee wilt bereiken en wat u nog niet begrijpt. Neem bestaande documenten mee. Het adviesgesprek dient om de mogelijkheden en gevolgen naast uw eigen situatie te leggen, voordat u een keuze maakt.
EENVOUDIG VOORBEREIDEN
Kies uw onderwerp. U krijgt een concrete documentenlijst met eenvoudige uitleg en hulp bij wat nog ontbreekt.
BETROUWBAAR VERDER LEZEN
VAN EERSTE VRAAG TOT VOLGENDE STAP
Vertel wat er speelt, wie betrokken is en wat u wilt vermijden.
We bespreken uw vragen, de beschikbare stukken en de gevolgen van mogelijke keuzes.
We leggen vast wat u wilt laten uitwerken en welke opvolging daarbij hoort.
Dit bewaart u voor uw eigen gesprek. Het kantoor ontvangt niets via deze knop.
Algemene toelichting bij Belgische situaties. Vlaamse fiscaliteit wordt afzonderlijk vermeld. Uw bestaande akten, gezinssituatie en buitenlandse banden kunnen de uitkomst wijzigen. Nagekeken op 6 september 2026.
De inhoud sluit aan bij de voordrachten van notaris Paul Wellens over successieplanning voor alleenstaanden en gehuwden.