Om te beginnen
Een goede inventaris begint met eenvoudige vragen: wat was er, van wie was het en welk bewijs hebben we? Het doel is volledigheid, ook wanneer iets nog onderzocht moet worden.
“Eerst vaststellen, daarna duiden.”
Uw vragen, stap voor stap
Weet u niet precies welke bezittingen en schulden er zijn? We helpen orde brengen in de informatie en bespreken wat nog onderzocht moet worden.
Waarom ga ik hiervoor naar de notaris?
Een inventaris maakt zichtbaar welke goederen, schulden en bewijsstukken er zijn. De notaris bespreekt wanneer een formele boedelbeschrijving vereist of aangewezen is.
Hoe brengen we de erfenis volledig in kaart?
Verzamel de gegevens van banken, vastgoed en andere waardevolle goederen.
Leg schulden, vorderingen en eigendomsbewijzen erbij.
Laat de vereiste vorm en betrokken personen bepalen en bespreek het resultaat.
Hoe verloopt dit en hoelang duurt het?
De duur hangt af van bereikbaarheid van stukken, waarderingen en betrokken partijen. Een inventaris schuift andere procedure- of aangiftetermijnen niet vanzelf op.
Welke documenten bezorg ik de notaris?
Leg klaar wat u al hebt. U hoeft niet te wachten tot uw map volledig is om een afspraak te maken.
Ontbreekt een document of weet u niet waar u het vindt? Bekijk de hulp bij elk document. We bespreken wat het kantoor voor u kan opvragen en wat u zelf nog bezorgt.
Waar vind ik dit?
Bezorg wat u al hebt van gemeente, bank of notaris. Ontbreekt een stuk, geef naam, datum en plaats van overlijden door. Het kantoor bekijkt wat het zelf kan opvragen.
Waar vind ik dit?
Vraag het document aan uw bank of download het uit uw eigen bankomgeving. Vermeld de datum en dossierreferentie. Bezorg overzichten, nooit wachtwoorden of toegangscodes.
Waar vind ik dit?
Zoek in uw aktenmap, Izimi of Mijn akten. Vindt u de akte niet? Geef adres, vermoedelijke datum en eventueel het vroegere notariskantoor door; we bekijken hoe we een afschrift kunnen opvragen.
Waar vind ik dit?
Vraag de polis en eventuele uitkeringsbrief aan uw verzekeraar of makelaar. Vermeld de verzekerde, begunstigde en contractreferentie.
Waar vind ik dit?
Bezorg het verslag met datum en naam van de schatter. Is er nog geen schatting, bestel er niet zonder overleg een: bespreek eerst welke waardering nodig is.
Deze vinkjes blijven alleen op de geopende pagina staan en worden niet naar het kantoor verzonden.
Open de checklist: klaar, hulp nodig of niet van toepassingWat doet en onderzoekt de notaris?
- Welke goederen en schulden vallen binnen de opdracht?
- Van wie zijn de goederen werkelijk?
- Wie moet deelnemen en welke formele inventaris is nodig?
- Welke waarderingen of aanvullende stukken ontbreken?
We spreken af welke opzoekingen het kantoor doet en welke gegevens u, uw bank of een andere deskundige bezorgt.
Wat controleer ik vóór de volgende stap?
Controleer welke goederen eigendom van de overledene waren en welke van iemand anders. Meld goederen die elders liggen of intussen zijn verplaatst.
Wat moet ik nadien nog regelen?
Bewaar de inventaris en onderliggende bewijsstukken. Meld aanvullingen en stem het verdere beheer en de verdeling af.
Welke praktische tips helpen mij?
Maak foto’s en een lijst vóór goederen worden verplaatst. Noteer wie iets bewaart.
Wat betekenen deze woorden?
- Vordering
- geld of een prestatie die iemand nog van een ander tegoed heeft.
- Boedel
- het geheel van betrokken goederen en schulden.
Waar vind ik meer uitleg of hulp?
U hoeft uw vraag niet in juridische woorden te stellen. Vertel wat u bezighoudt, wat u wilt regelen en of er een belangrijke datum nadert.
We bekijken samen de eerstvolgende stap. We spreken vooraf af waarmee het kantoor u helpt en welke kosten daarbij horen.
Stel uw vraag aan het kantoorMaak een afspraakAlgemene uitleg voor uw voorbereiding. Welke regels en stukken voor u gelden, wordt aan de hand van uw dossier nagegaan.
Op deze pagina
Wat neemt u op in het overzicht?
Maak een lijst per bank, verzekering, woning, grond, voertuig en ander relevant bezit. Denk ook aan aandelen van een familiebedrijf, geld dat iemand nog aan de overledene moest terugbetalen en buitenlandse bezittingen. Noteer schulden afzonderlijk.
Bewaar bij elk bedrag de herkomst: een banksaldo op overlijdensdatum, een verklaring van de kredietgever of een factuur. Een bedrag zonder datum kan tot misverstanden leiden. Zet “onbekend” waar u nog geen bewijs hebt.
Een eenvoudig voorbeeld
Een dochter vindt een ondertekend papier waaruit blijkt dat een vriend van haar vader nog geld moet terugbetalen. Dat is mogelijk een vordering van de nalatenschap. Het feit dat het geld niet op de rekening staat, maakt het niet onbelangrijk.
Praktische tip. Noteer per onderdeel: document aanwezig, opgevraagd of nog te onderzoeken. U ziet dan meteen waar de opvolging nodig is.
Hoe waardeert u een woning?
Voor de aangifte is de waarde op de overlijdensdatum van belang. De vraagprijs die u later kiest, is niet automatisch die waarde. Er zijn verschillende manieren om de waardering te onderbouwen.
| Mogelijkheid | Wat moet u weten? |
|---|---|
| Zelf een waarde aangeven | U onderbouwt de waarde. De belastingdienst kan die controleren. |
| Een erkende schatter-expert inschakelen | Vraag of het verslag voldoet aan de voorwaarden die Vlabel stelt. Erkenning en een bruikbaar verslag zijn belangrijk. |
| Een bindende schatting bij Vlabel aanvragen | Een gratis mogelijkheid voor Belgisch vastgoed binnen de Vlaamse erfbelasting. De schatting bindt Vlabel voor de belastingberekening. |
Een bindende schatting moet vóór de aangifte en tijdig binnen de toepasselijke indieningstermijn worden gevraagd. De aanvraag verlengt die termijn niet. Is het verslag nog niet beschikbaar, dan mag u de aangifte niet zomaar laten wachten; Vlabel voorziet de vermelding “ABS”.
Praktische tip. Geef ook gebreken, bezetting en relevante kenmerken door. Een nauwkeurige beschrijving helpt meer dan alleen een adres en oppervlakte.
Welke schulden en kosten tellen mee?
Niet elke factuur na het overlijden is automatisch een schuld van de overledene. We onderzoeken de oorsprong, het bewijs en de fiscale aftrekbaarheid. Voor bepaalde posten kunt u kiezen tussen een forfait en werkelijk bewezen kosten. Welke combinatie kan, hangt van de regels en de situatie af.
Bezorg ook informatie over een uitvaartverzekering. De aanwezigheid daarvan kan de verwerking van begrafeniskosten beïnvloeden. Het kantoor moet de gegevens zien om de juiste keuze te kunnen uitleggen.
Praktische tip. Maak een lijst van alle kosten, ook als u niet weet of ze aftrekbaar zijn. Laat de juridische selectie over aan het onderzoek; selecteer niet vooraf alleen wat volgens u “zeker mag”.
Oude overschrijvingen en levensverzekeringen
Een verzekering kan geld uitkeren aan een bepaalde begunstigde. Een gift kan al jaren geleden zijn gebeurd. Beide kunnen nog vragen oproepen voor de aangifte of de verhouding tussen erfgenamen. Noteer daarom de polis, betrokken personen, datum en documenten.
Een nuttige vraag is: “Moet dit worden aangegeven, verrekend tussen erfgenamen, of allebei?” Daarmee houdt u de fiscale en burgerrechtelijke vragen uit elkaar. Lees hoe we schenkingen en verzekeringen in het aangiftedossier bekijken.
Is deze lijst al een boedelbeschrijving?
Nee. Een voorbereidende lijst is een werkdocument. Een formele boedelbeschrijving is een juridische verrichting met eigen regels, bijvoorbeeld in het kader van een beschermde aanvaarding. De notaris legt uit wanneer die nodig is en welke medewerking verwacht wordt.
Verkoop of verdeel geen goederen om de lijst “eenvoudiger” te maken. Vertel welke goederen aanwezig zijn en welke al verplaatst werden. De volgorde van handelen kan gevolgen hebben.
Veelgestelde vragen
VAN LEZEN NAAR VOORBEREIDEN
Al een eerste antwoord.
Wat kan ik doen als er veel tegelijk op mij afkomt?
Begin met één overzicht: contactpersonen, ontvangen brieven, lopende afspraken en vragen. Gebruik de onderwerpen en checklist op deze pagina om de voorbereiding op te delen. Vermeld brieven met een datum meteen aan het kantoor.
Moet één erfgenaam alles alleen verzamelen?
U kunt praktische taken onderling verdelen en bijhouden wie welke informatie heeft. Dat zegt op zichzelf niets over wie juridisch mag handelen. Bespreek met het kantoor wie informatie bezorgt en wie bij beslissingen betrokken moet worden.
Waar vind ik hulp bij de administratie?
Onze afzonderlijke pagina over administratie na overlijden bundelt praktische informatie voor abonnementen en diensten. De nalatenschapswegwijzer helpt u daarnaast bij de stukken voor de notaris en het verloop van de aangifte.
Hulp bij abonnementen en administratieEENVOUDIG VOORBEREIDEN
Uw checklist: inventaris van een nalatenschap
Welke documenten legt u klaar, waar vindt u ze en wanneer helpt het kantoor? Duid aan wat u hebt en waar u hulp bij wilt.
Nuttige websites bij dit onderwerp
BETROUWBAAR VERDER LEZEN
Bekijk de bronnen en praktische websites
VAN EERSTE VRAAG TOT VOLGENDE STAP
U hoeft het niet alleen uit te zoeken.
Overzicht krijgen
We brengen de betrokkenen, beschikbare stukken en uw vragen samen.
Keuzes begrijpen
We bespreken wat onderzocht moet worden en welke beslissingen voorliggen.
Verder afwikkelen
We spreken af welke formaliteiten het kantoor opvolgt en wat nog van u nodig is.
Dit bewaart u voor uw eigen gesprek. Het kantoor ontvangt niets via deze knop.