VERDERE UITLEG · 2 MIN LEZEN
Wat zegt het administratieve standpunt?
De Vlaamse Belastingdienst publiceerde op 16 juni 2026 standpunt 26016 over bestaand vruchtgebruik op een deel van een onroerend goed. Het standpunt behandelt eerst de situatie waarin een basisakte of vergelijkbare akte het privaat deel omschrijft waarop het vruchtgebruik al rust. Als die akte de bestaande rechten alleen duidelijk afbakent, ziet de administratie daarin geen verdeling die het verdeelrecht activeert.
Het tweede deel gaat over de duur. Wordt uitsluitend de looptijd van het bestaande vruchtgebruik verlengd en blijven alle andere modaliteiten ongewijzigd, dan is volgens het standpunt geen verkooprecht verschuldigd. De belastingplichtige moet wel aantonen dat het werkelijk alleen om een verlenging gaat.
Een kleine wijziging kan juridisch groot zijn
De grens ligt bij de inhoud van het recht. Als tegelijk het voorwerp, het gebruik, de lasten of andere voorwaarden veranderen, kan de administratie besluiten dat een nieuw vruchtgebruik wordt gevestigd. Ook een recht dat ruimer wordt dan het oorspronkelijke, valt niet meer onder de zuivere verlenging. Dan kan verkooprecht verschuldigd zijn.
Vergelijk daarom niet alleen de einddatum. Leg de oorspronkelijke titel en het nieuwe ontwerp regel voor regel naast elkaar. Controleer welk privaat deel wordt bedoeld, wie kosten draagt, welke gebruiksbeperkingen gelden en of bijkomende bevoegdheden worden toegekend. De benaming van de akte is minder belangrijk dan haar werkelijke inhoud.
Voorbeeld en praktische controle
Stel dat een ouder vruchtgebruik heeft op een appartement binnen een groter gebouw. De familie wil de duur verlengen en maakt tegelijk een basisakte die het appartement precies beschrijft. Als de akte alleen het bestaande voorwerp verduidelijkt en uitsluitend de einddatum wijzigt, sluit dat aan bij het standpunt. Worden ook een berging, tuin of ruimere gebruiksrechten toegevoegd, dan kan de beoordeling veranderen.
Verzamel de vestigingsakte, kadastrale gegevens, plannen, basisakte en elk later addendum. Markeer in het ontwerp alle verschillen met het oorspronkelijke recht. Notariaat Wellens onderzoekt met u of de wijziging beperkt blijft tot duur en omschrijving of verder gaat. Controleer ook of de eigenaar en vruchtgebruiker dezelfde afspraken over onderhoud, kosten en verzekeringen behouden. Bewaar een duidelijke vergelijking bij het dossier. Zo kent u vóór ondertekening de aandachtspunten voor eigendom, gebruik en registratiebelasting. Meer info of een concrete vraag? Maak een afspraak met het volledige dossier bij de hand.