Om te beginnen
Wie dichtbij u staat, is niet noodzakelijk wie van u erft. Begin bij de mensen die voor u belangrijk zijn.
“Wat hoor je van jezelf wanneer niemand iets van je verwacht?”
Uw vragen, stap voor stap
U hoeft nog geen uitgewerkt plan te hebben. We beginnen bij uw gezin, uw wensen en wat u zelf nodig hebt om gerust verder te leven.
Waarom ga ik hiervoor naar de notaris?
De notaris brengt uw bestaande afspraken samen en vergelijkt wat u voor uzelf, uw partner en andere naasten wilt regelen. Advies kan ook uitwijzen dat een voorgenomen overdracht beter wordt uitgesteld.
Hoe bescherm ik mijn gezin en regel ik mijn nalatenschap?
Maak een overzicht van gezin, bezit, inkomen en bestaande documenten.
Vergelijk de gevolgen van mogelijke regelingen bij leven en overlijden.
Kies pas daarna welke akten of andere stappen worden uitgevoerd.
Hoe verloopt dit en hoelang duurt het?
Er is geen algemene doorlooptijd. Gezondheid, een geplande verkoop of buitenlandse belangen kunnen de volgorde beïnvloeden.
Elke gekozen regeling heeft haar eigen formaliteiten.
Welke documenten bezorg ik de notaris?
Leg klaar wat u al hebt. U hoeft niet te wachten tot uw map volledig is om een afspraak te maken.
Ontbreekt een document of weet u niet waar u het vindt? Bekijk de hulp bij elk document. We bespreken wat het kantoor voor u kan opvragen en wat u zelf nog bezorgt.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige tekst en eventuele wijzigingen. Kijk in uw aktenmap of Mijn akten. Niet alles is digitaal beschikbaar; geef zo nodig door welk kantoor de akte maakte.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige tekst en eventuele wijzigingen. Kijk in uw aktenmap of Mijn akten. Niet alles is digitaal beschikbaar; geef zo nodig door welk kantoor de akte maakte.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige tekst en eventuele wijzigingen. Kijk in uw aktenmap of Mijn akten. Niet alles is digitaal beschikbaar; geef zo nodig door welk kantoor de akte maakte.
Waar vind ik dit?
Bezorg de volledige versie met datum, bijlagen en latere wijzigingen. Hebt u dit document niet of weet u niet of het bestaat? Duid “Hulp nodig” aan en bespreek het met het kantoor.
Waar vind ik dit?
Vraag de meest recente versie aan uw accountant of vennootschapsbeheerder. Voeg wijzigingen en bijlagen toe; het kantoor bepaalt welke bijkomende verslagen nodig zijn.
Deze vinkjes blijven alleen op de geopende pagina staan en worden niet naar het kantoor verzonden.
Open de checklist: klaar, hulp nodig of niet van toepassingWat doet en onderzoekt de notaris?
- Welke feiten, bestaande documenten en toepasselijke regels spelen?
- Wat betekenen verschillende scenario’s voor uw gezin?
- Wat moet u behouden voor levensonderhoud en zorg?
- Welke concrete vervolgstappen zijn juridisch en praktisch uitvoerbaar?
We spreken af welke opzoekingen het kantoor doet en welke gegevens u, uw bank of een andere deskundige bezorgt.
Wat controleer ik vóór de volgende stap?
Controleer wat u zelf behoudt, wie welke rechten krijgt en hoe de regelingen samen werken. Vraag wat bij een andere volgorde van overlijden gebeurt.
Wat moet ik nadien nog regelen?
Bewaar een overzicht van de gekozen afspraken en herbekijk ze na een belangrijke levensgebeurtenis. Niet elk advies leidt meteen tot een akte.
Welke praktische tips helpen mij?
Begin met uw toekomstige woon- en zorgbehoeften. Een regeling moet ook leefbaar blijven wanneer uw omstandigheden veranderen.
Wat betekenen deze woorden?
- Successieplanning
- vooraf nadenken over bescherming en overdracht van uw vermogen.
- Vruchtgebruik
- het recht op gebruik of inkomsten van een goed.
Waar vind ik meer uitleg of hulp?
U hoeft uw vraag niet in juridische woorden te stellen. Vertel wat u bezighoudt, wat u wilt regelen en of er een belangrijke datum nadert.
We bekijken samen de eerstvolgende stap. We spreken vooraf af waarmee het kantoor u helpt en welke kosten daarbij horen.
Stel uw vraag aan het kantoorMaak een afspraakAlgemene uitleg voor uw voorbereiding. Welke regels en stukken voor u gelden, wordt aan de hand van uw dossier nagegaan.
Op deze pagina
Wat gebeurt er als u niets extra regelt?
UW VERTREKPUNT
Zonder eigen regeling bepaalt de wet wie uw erfgenamen zijn. Uw persoonlijke band met een vriend, buur of petekind geeft die persoon geen automatisch erfrecht. Ook een mantelzorger krijgt door die rol alleen geen erfdeel.
Meer aandachtspunten voor uw eigen situatie
U hebt kinderen
Uw kinderen zijn in de eerste plaats uw wettelijke erfgenamen. Is een kind al overleden, dan kunnen diens kinderen of verdere afstammelingen in zijn plaats erven.
Uw kinderen hebben samen recht op een beschermd deel: de helft van het vermogen waarmee de wet rekent. Dat heet hun reserve. Die berekening kijkt niet alleen naar wat u bij overlijden bezit. Eerdere schenkingen kunnen ook meetellen. Over de andere helft kunt u in beginsel zelf beslissen.
U hebt geen kinderen
Zonder afstammelingen komen, afhankelijk van uw familie, onder meer ouders, broers, zussen en hun afstammelingen in beeld. Leven beide ouders en zijn er broers of zussen, dan erft elke ouder in beginsel een vierde en gaat de andere helft naar de broers en zussen.
U kunt met een testament afwijken van die wettelijke volgorde. Ouders, broers en zussen hebben geen erfrechtelijke reserve. Voor behoeftige ouders kan wel een bijzondere onderhoudsaanspraak bestaan. Wie ooit gehuwd was, laat ook de gevolgen van een echtscheiding of eerdere nalatenschap bekijken.
U wilt ook tijdens uw leven iemand naast u
Een erfgenaam is niet automatisch bevoegd om vandaag uw rekeningen of woning te beheren. Met een zorgvolmacht kunt u vooraf bepalen wie u vertegenwoordigt en binnen welke grenzen.
Kies iemand die de verantwoordelijkheid kan en wil dragen. Denk ook aan een vervanger en iemand die toezicht houdt. Een vertrouwenspersoon hoeft niet dezelfde persoon te zijn als degene aan wie u later iets nalaat.
Na een relatiebreuk: wat blijft nog doorwerken?
Alleen wonen betekent niet noodzakelijk dat alle oude juridische banden beëindigd zijn. Bent u nog gehuwd maar woont u apart, dan blijft u echtgenoot tot het huwelijk juridisch eindigt. Ook wettelijke samenwoning verdwijnt niet uitsluitend doordat iemand verhuist.
Bent u definitief gescheiden, dan moet mogelijk nog eigendom of een lening worden afgewikkeld. Een oude volmacht, een testament ten gunste van een ex-partner of een begunstiging in een verzekering vraagt bovendien een eigen controle. Maak een lijst van wat nog op beide namen staat en van documenten waarin uw ex wordt genoemd.
Wie regelt wat wanneer u overlijdt?
Een zorgvolmacht maakt uw vertrouwenspersoon niet tot eigenaar of erfgenaam na uw overlijden. De nalatenschap moet worden vastgesteld en de erfgenamen of testamentaire begunstigden moeten worden bepaald. Schulden horen bij die inventaris, naast woning, geld en andere goederen.
Wilt u een vriend iets nalaten, dan is een mondelinge belofte geen vervanging van een geldig testament. Denk ook aan een vervanger als die vriend eerder overlijdt. Hebt u kinderen, laat dan uitleggen hoeveel u vrij kunt toekennen rekening houdend met eerdere schenkingen en hun beschermde erfdeel.
Wat kunt u zelf regelen?
UW KEUZES
Welke keuze helpt u bereiken wat u wilt? Dat hangt ook af van uw bestaande afspraken en de rechten van uw partner, kinderen of anderen.
Ik wil zelf bepalen wie later iets krijgt
Past dit bij uw vraag?
U wilt een vriend, familielid, petekind of goed doel begunstigen.
Wat verandert er?
Een testament stuurt de verdeling na uw overlijden. U behoudt tijdens uw leven uw vermogen en kunt uw testament in principe wijzigen.
Wat vraagt aandacht?
Beschermde erfdelen, eerdere schenkingen en de juiste identificatie van de begunstigde moeten worden bekeken. Bepaal ook wat gebeurt wanneer die persoon vóór u overlijdt.
Meer over een testament →Ik wil nu al iemand helpen
Past dit bij uw vraag?
U kunt een deel van uw vermogen missen zonder uw woon- en zorgzekerheid aan te tasten.
Wat verandert er?
Een schenking draagt vandaag vermogen over. Passende voorwaarden kunnen bepaalde zorgen opvangen.
Wat vraagt aandacht?
Een schenking is in principe onherroepelijk. Een lager belastingtarief is geen reden om geld weg te geven dat u zelf nog nodig kunt hebben.
Meer over schenken →Ik wil iemand laten handelen als het zelf niet meer lukt
Past dit bij uw vraag?
U wilt uw administratie en vermogen laten beheren door iemand die u zelf kiest.
Wat verandert er?
Een zorgvolmacht omschrijft wie voor u mag handelen, wanneer en onder welke voorwaarden.
Wat vraagt aandacht?
Tijdige registratie, vervanging en controle zijn wezenlijk. Bepaal afzonderlijk wie medische beslissingen mag nemen volgens de patiëntenrechten.
Meer over een zorgvolmacht →EEN FICTIEF VOORBEELD
Een alleenstaande vrouw zonder kinderen krijgt veel hulp van een vriendin. Ze wil haar iets nalaten, maar haar spaargeld vandaag behouden. Een testament is dan een mogelijkheid om te onderzoeken. Als de vriendin ook bankzaken moet kunnen regelen bij wilsonbekwaamheid (niet meer in staat zijn om zelf een bepaalde beslissing te begrijpen en te nemen), is daarvoor een afzonderlijke regeling nodig.
Wat vraag ik aan de notaris?
U hoeft deze begrippen niet uit het hoofd te kennen. Neem de vragen mee die bij u passen. Vraag gerust om het antwoord te tonen met uw eigen woning, uw geld en de mensen die u wilt beschermen.
Klik op een vraag voor een eerste toelichting of praktische tip. U hoeft nog niet op alles een antwoord te hebben.
Wie erft er volgens de wet, en wie wil ik zelf een plaats geven?
Een vriend, petekind of mantelzorger erft niet alleen door de persoonlijke band.
Wie kan mijn zaken regelen als ik het zelf niet meer kan?
Bespreek een vertrouwenspersoon, vervanging en toezicht, los van uw erfenis.
Welke oude afspraken werken nog door na mijn vorige relatie?
Breng volmachten, testamenten en stukken over gezamenlijke goederen mee.
Hoe behoud ik voldoende ruimte voor mijn eigen toekomst?
Bekijk eerst uw woon- en zorgbehoeften voordat u beslist om iets weg te geven.
Veelgestelde vragen
Geldt de singlevermindering voor iedereen die alleen woont?
Nee. De Vlaamse regeling geldt onder specifieke voorwaarden voor overlijdens vanaf 1 januari 2026. De fiscale betekenis van partner en afstammelingen vraagt een aparte controle. De begunstigden moeten correct in een testament worden aangeduid en de vermindering moet worden gevraagd in de aangifte. Ook de verduidelijking van VLABEL over feitelijke partners, stief- en zorgkinderen kan relevant zijn.
Moet ik een oud testament meteen vervangen?
Laat eerst beoordelen wat het bestaande testament doet. Een wijziging kan gevolgen hebben voor een vroegere regeling, ook fiscaal. Controleer namen, vervangende begunstigden, eerdere schenkingen en veranderingen in uw familie.
Neem dit mee naar uw gesprek
- Uw testament en eventuele zorgvolmacht.
- Een eenvoudig familieoverzicht en de namen van wie u wilt beschermen.
- Een overzicht van vermogen, schulden en eerdere schenkingen.
- Uw verwachte woon- en zorgbehoeften.
Veelgestelde vragen
VAN LEZEN NAAR VOORBEREIDEN
Al een eerste antwoord.
Moet ik eerst alle documenten terugvinden?
U kunt uw vraag al stellen met wat u hebt. Noteer welke afspraken u zich herinnert en wat er sindsdien veranderde. Met de checklist op deze pagina ziet u wat u kunt verzamelen en wat u nog met het kantoor moet bespreken.
Hoe bereid ik een gesprek met mijn naasten voor?
Vertel eerst wat u wilt bereiken of vermijden. Geef ieder de ruimte om verwachtingen en praktische grenzen te benoemen. Noteer waarover u het eens bent en welke vragen openblijven, zodat het gesprek ook rekening houdt met wie de gevolgen draagt.
Wat als ik twijfel tussen verschillende oplossingen?
Schrijf bij elke mogelijkheid op wat u ermee wilt bereiken en wat u nog niet begrijpt. Neem bestaande documenten mee. Het adviesgesprek dient om de mogelijkheden en gevolgen naast uw eigen situatie te leggen, voordat u een keuze maakt.
EENVOUDIG VOORBEREIDEN
Uw checklist: persoonlijk vermogens- en successieadvies
Welke documenten legt u klaar, waar vindt u ze en wanneer helpt het kantoor? Duid aan wat u hebt en waar u hulp bij wilt.
Nuttige websites bij dit onderwerp
BETROUWBAAR VERDER LEZEN
VAN EERSTE VRAAG TOT VOLGENDE STAP
U hoeft het niet alleen uit te zoeken.
Eerst uw situatie
Vertel wat er speelt, wie betrokken is en wat u wilt vermijden.
Mogelijkheden afwegen
We bespreken uw vragen, de beschikbare stukken en de gevolgen van mogelijke keuzes.
Uw volgende stap
We leggen vast wat u wilt laten uitwerken en welke opvolging daarbij hoort.
Dit bewaart u voor uw eigen gesprek. Het kantoor ontvangt niets via deze knop.