VERDERE UITLEG · 2 MIN LEZEN
Eerst het contract, dan de keuze
Een keuzebeding in een huwelijkscontract kan de langstlevende echtgenoot ruimte geven om na een overlijden te bepalen welke gemeenschappelijke goederen hij of zij overneemt. Dat beding voert zichzelf niet uit. Eerst moet worden nagegaan welke opties precies in de akte staan, welke goederen eronder vallen en hoe de keuze formeel wordt vastgelegd.
De keuze kan bijvoorbeeld gaan over volle eigendom, vruchtgebruik of een combinatie. Die begrippen hebben andere gevolgen voor het dagelijkse gebruik, het beheer, een latere verkoop en de rechten van kinderen. Ook schulden, vergoedingsrekeningen tussen vermogens en waarderingen kunnen het resultaat beïnvloeden. Een korte clausule lezen zonder het volledige huwelijksvermogensstelsel te bekijken is daarom onvoldoende.
Termijn en fiscale gevolgen
Voor een overlijden in België moet de aangifte van nalatenschap in Vlaanderen in beginsel binnen vier maanden na het overlijden worden ingediend. De termijn bedraagt vijf maanden bij een overlijden in de Europese Economische Ruimte buiten België en zes maanden buiten de Europese Economische Ruimte. De gekozen uitvoering van het huwelijkscontract moet tijdig in de aangifte kunnen worden verwerkt.
De gezinswoning geniet voor de langstlevende partner onder voorwaarden een vrijstelling van erfbelasting. Dat betekent niet dat elke keuze fiscaal hetzelfde uitwerkt. Andere goederen, de omvang van de nalatenschap en de verdeling tussen erfgenamen blijven meetellen. De beste keuze is dus niet automatisch de grootste onmiddellijke verkrijging. Laat ook berekenen wat later bij het overlijden van de langstlevende kan gebeuren en welke flexibiliteit tijdens het leven behouden blijft.
Een herkenbaar voorbeeld
Stel dat een echtpaar een woning, spaargeld en beleggingen in het gemeenschappelijk vermogen heeft. De langstlevende wil comfortabel blijven wonen, maar wil ook voldoende flexibiliteit voor de kinderen bewaren. Dan kan een combinatie van rechten beter passen dan alles in volle eigendom overnemen. De vergelijking gebeurt met bedragen, behoeften en de tekst van de akte, niet met een algemene vuistregel.
Zoek het huwelijkscontract op, verzamel bankoverzichten, eigendomstitels, schulden en gezinssamenstelling, en wacht niet tot vlak voor de aangiftetermijn. Recente akten kunnen mogelijk digitaal via Izimi beschikbaar zijn. Notariaat Wellens kan de toegelaten opties overzichtelijk uitwerken, de nodige akten voorbereiden en de gekozen uitvoering afstemmen op de aangifte. Graag persoonlijk advies? Maak tijdig een afspraak.