UW SITUATIE · FEITELIJK SAMENWONEND
Samen leven.
Bewust beschermen.
U deelt uw leven zonder huwelijk of verklaring van wettelijke samenwoning. Wat u voor elkaar wilt regelen, vraagt dan extra aandacht.
UW VERTREKPUNT
Wat gebeurt er als u niets extra regelt?
Feitelijk samenwonenden erven niet automatisch van elkaar. Ook vele jaren samenwonen veranderen dat op zichzelf niet. Dat u voor de belasting als partners wordt behandeld, betekent nog niet dat u van elkaar erft.
Wat speelt bij u?
U wilt in de woning kunnen blijven
Bij een gezamenlijke aankoop blijft uw eigen aandeel van u. Het aandeel van uw overleden partner vererft volgens diens regeling. Zonder testament of andere voorziening kunnen bijvoorbeeld de kinderen van uw partner mede-eigenaar worden.
Is de woning volledig van één partner, dan heeft de andere door het samenwonen alleen geen erfrecht op die woning. Een huurwoning vraagt een afzonderlijke controle van de huurovereenkomst en de toepasselijke huurregels.
U wilt dat uw partner iets krijgt
Met een testament kunt u uw partner een goed, bedrag of recht toekennen. De reserve van eventuele kinderen begrenst wat mogelijk is. Wie het testament heeft gemaakt, kan het in principe later zelf wijzigen of intrekken.
Bekijk ook spaargeld en inkomen. Alleen in de woning kunnen blijven wonen is niet altijd voldoende om het leven financieel voort te zetten.
U wilt duidelijkheid over wat van wie is
Een samenlevingsovereenkomst kan afspraken vastleggen over uitgaven, eigendom en de afwikkeling als u uit elkaar gaat. Bewijs van eigen inbreng en aflossingen blijft belangrijk.
Die overeenkomst vervangt geen testament. Ook het samen aankopen van een woning maakt u niet automatisch erfgenaam van elkaar.
Als u uit elkaar gaat: geen automatische helft van alles
Ieder behoudt in beginsel zijn eigen goederen. Gezamenlijke goederen moeten worden verdeeld volgens de eigendomsrechten, met eventuele bewezen onderlinge vorderingen. Het feit dat u jarenlang alle boodschappen betaalde, maakt u niet automatisch mede-eigenaar van de woning van uw partner.
Een fictief voorbeeld: u bezit ieder de helft van een woning, maar één partner betaalde een grotere eigen inbreng. De eigendomsakte en afspraken over die inbreng moeten samen worden gelezen. Een groter betaald bedrag wijzigt de eigendomsaandelen niet vanzelf; er kan wel een afrekeningsvraag bestaan.
Bespreek wie blijft wonen, hoe de waarde wordt bepaald en hoe de lening wordt overgenomen of afgelost. Een aanwasbeding eindigt niet noodzakelijk door de breuk. Ook testamenten en volmachten moeten apart worden herbekeken.
Als uw partner overlijdt: eigendom en erfrecht uit elkaar houden
Uw eigen aandeel blijft van u. Het aandeel van uw partner gaat zonder aanvullende regeling naar diens erfgenamen. Dat kunnen kinderen of familieleden zijn. Zij kunnen daardoor met u betrokken raken bij beslissingen over verkoop of verdeling van de woning.
Een testament kan uw partner rechten geven, maar blijft in beginsel herroepbaar en moet rekening houden met beschermde erfdelen. Een aanwasbeding kan onder voorwaarden een andere route bieden, met eigen beperkingen en kosten. Vergelijk daarom niet alleen wie mag blijven wonen, maar ook wie later kan verkopen en wat kinderen uiteindelijk krijgen.
UW KEUZES
Wat kunt u zelf regelen?
Welke keuze helpt u bereiken wat u wilt? Dat hangt ook af van uw bestaande afspraken en de rechten van uw partner, kinderen of anderen.
Ik wil mijn partner begunstigen met een testament
Past dit bij uw vraag?
U wilt zelf omschrijven wat uw partner bij uw overlijden krijgt.
Wat verandert er?
U kunt binnen de wettelijke grenzen bijvoorbeeld vruchtgebruik, volle eigendom of een bedrag toekennen.
Wat vraagt aandacht?
Uw partner kan zijn eigen testament later wijzigen. Onderzoek ook of de regeling uitvoerbaar is naast de rechten van kinderen.
Bekijk de mogelijkheden van een testament →We willen onze woningakte laten nakijken
Past dit bij uw vraag?
U wilt begrijpen wat bij overlijden of een breuk met de woning gebeurt.
Wat verandert er?
Een notaris kan nagaan welke bescherming uw aankoopakte al bevat en of een andere regeling, zoals een passend aanwasbeding, te onderzoeken is.
Wat vraagt aandacht?
Een aanwasbeding is geen standaardoplossing. Onder meer gelijkwaardige overlevingskansen, financiering, fiscale gevolgen en uitstapmogelijkheden moeten worden beoordeeld.
Bekijk aanwas voor vastgoed →We overwegen wettelijke samenwoning of een huwelijk
Past dit bij uw vraag?
U wilt nagaan of een ander juridisch statuut beter aansluit bij uw bedoeling.
Wat verandert er?
Wettelijke samenwoning en huwelijk geven elk een eigen pakket rechten en verplichtingen.
Wat vraagt aandacht?
Kies niet alleen op basis van een erfbelastingtarief. Eigendom, schulden, kinderen en gevolgen bij een breuk horen mee in de vergelijking.
Vergelijk de vertrekpunten →EEN FICTIEF VOORBEELD
Twee partners kochten elk de helft van een woning. Eén partner heeft een kind uit een eerdere relatie. Zonder aanvullende regeling erft dat kind in beginsel het aandeel van zijn ouder. De andere partner behoudt zijn eigen helft, maar krijgt de andere helft niet automatisch. De aankoopakte en eventuele testamenten bepalen mee welke bescherming al bestaat.
Wat vraag ik aan de notaris?
U hoeft deze begrippen niet uit het hoofd te kennen. Neem de vragen mee die bij u passen. Vraag gerust om het antwoord te tonen met uw eigen woning, uw geld en de mensen die u wilt beschermen.
Wat gebeurt er met onze woning als één van ons overlijdt?
Laat uw eigen aandeel en het aandeel van uw partner afzonderlijk uitleggen.
Krijg ik mijn extra inbreng terug als we uit elkaar gaan?
Neem de aankoopakte en betalingsbewijzen mee. Meer betalen geeft niet vanzelf een groter eigendomsaandeel.
Welke afspraak laat mijn partner blijven wonen of later verhuizen?
Vergelijk de rechten die nodig zijn met wat nu al in uw akten staat.
Wie mag voor mij tekenen als ik dat niet meer zelf kan?
Samenwonen geeft geen algemene vertegenwoordigingsbevoegdheid.
Veelgestelde vragen
Zijn we na een aantal jaren automatisch wettelijk samenwonend?
Nee. Wettelijke samenwoning vraagt een verklaring bij de gemeente. Voor bepaalde fiscale voordelen gelden wel termijnen van feitelijke samenwoning en een gezamenlijke huishouding. Dat is een andere beoordeling dan het burgerlijk erfrecht.
Kunnen we elkaar via een zorgvolmacht helpen?
Ja, binnen de bevoegdheden van een geldig opgestelde en tijdig geregistreerde zorgvolmacht. Samenwonen alleen geeft geen algemene volmacht voor alle bank- of vastgoedhandelingen.
Neem dit mee naar uw gesprek
- Uw aankoopakte of huurovereenkomst.
- Uw testamenten en eventuele samenlevingsovereenkomst.
- Bewijzen van eigen inbreng, leningen en verbouwingen.
- Gegevens over kinderen en eventuele eerdere relaties.
VAN INZICHT NAAR UW EIGEN SITUATIE
Wat betekent dit
voor u?
Misschien weet u vooral wat u wilt vermijden, of voor wie u wilt zorgen. Dat is een goed begin. Met uw vraag en uw bestaande documenten bekijken we wat al geregeld is, wat nog openligt en welke gevolgen uw keuzes hebben.
Een eerste advies en dossiergebonden adviezen zijn kosteloos. Grondig advies over een concreet dossier, na analyse van alle stukken: forfait €450 exclusief btw, vooraf afgesproken.
De meest gestelde vragen
Kies de vraag die bij u leeft. Bij elk antwoord kunt u verder naar de volledige uitleg.
Wat gebeurt er als u niets extra regelt?
Feitelijk samenwonenden erven niet automatisch van elkaar. Ook vele jaren samenwonen veranderen dat op zichzelf niet. Dat u voor de belasting als partners wordt behandeld, betekent nog niet dat u van elkaar erft.
Bekijk de volledige uitlegWat gebeurt er als wij uit elkaar gaan?
Ieder behoudt in beginsel zijn eigen goederen. Gezamenlijke goederen moeten worden verdeeld volgens de eigendomsrechten, met eventuele bewezen onderlinge vorderingen. Het feit dat u jarenlang alle boodschappen betaalde, maakt u niet automatisch mede-eigenaar van de woning van uw partner.
Een fictief voorbeeld: u bezit ieder de helft van een woning, maar één partner betaalde een grotere eigen inbreng. De eigendomsakte en afspraken over die inbreng moeten samen worden gelezen. Een groter betaald bedrag wijzigt de eigendomsaandelen niet vanzelf; er kan wel een afrekeningsvraag bestaan.
Bespreek wie blijft wonen, hoe de waarde wordt bepaald en hoe de lening wordt overgenomen of afgelost. Een aanwasbeding eindigt niet noodzakelijk door de breuk. Ook testamenten en volmachten moeten apart worden herbekeken.
Bekijk de volledige uitlegWat gebeurt er als mijn partner overlijdt?
Uw eigen aandeel blijft van u. Het aandeel van uw partner gaat zonder aanvullende regeling naar diens erfgenamen. Dat kunnen kinderen of familieleden zijn. Zij kunnen daardoor met u betrokken raken bij beslissingen over verkoop of verdeling van de woning.
Een testament kan uw partner rechten geven, maar blijft in beginsel herroepbaar en moet rekening houden met beschermde erfdelen. Een aanwasbeding kan onder voorwaarden een andere route bieden, met eigen beperkingen en kosten. Vergelijk daarom niet alleen wie mag blijven wonen, maar ook wie later kan verkopen en wat kinderen uiteindelijk krijgen.
Bekijk de volledige uitlegWat kunt u zelf regelen?
Welke keuze helpt u bereiken wat u wilt? Dat hangt ook af van uw bestaande afspraken en de rechten van uw partner, kinderen of anderen.
Bekijk de volledige uitlegWat moet ik weten over u wilt in de woning kunnen blijven?
Bij een gezamenlijke aankoop blijft uw eigen aandeel van u. Het aandeel van uw overleden partner vererft volgens diens regeling. Zonder testament of andere voorziening kunnen bijvoorbeeld de kinderen van uw partner mede-eigenaar worden.
Is de woning volledig van één partner, dan heeft de andere door het samenwonen alleen geen erfrecht op die woning. Een huurwoning vraagt een afzonderlijke controle van de huurovereenkomst en de toepasselijke huurregels.
Bekijk de volledige uitlegWat moet ik weten over u wilt dat uw partner iets krijgt?
Met een testament kunt u uw partner een goed, bedrag of recht toekennen. De reserve van eventuele kinderen begrenst wat mogelijk is. Wie het testament heeft gemaakt, kan het in principe later zelf wijzigen of intrekken.
Bekijk ook spaargeld en inkomen. Alleen in de woning kunnen blijven wonen is niet altijd voldoende om het leven financieel voort te zetten.
Bekijk de volledige uitlegWat moet ik weten over u wilt duidelijkheid over wat van wie is?
Een samenlevingsovereenkomst kan afspraken vastleggen over uitgaven, eigendom en de afwikkeling als u uit elkaar gaat. Bewijs van eigen inbreng en aflossingen blijft belangrijk.
Die overeenkomst vervangt geen testament. Ook het samen aankopen van een woning maakt u niet automatisch erfgenaam van elkaar.
Bekijk de volledige uitlegWat gebeurt er met onze woning als één van ons overlijdt?
Laat uw eigen aandeel en het aandeel van uw partner afzonderlijk uitleggen.
Bekijk de volledige uitlegKrijg ik mijn extra inbreng terug als we uit elkaar gaan?
Neem de aankoopakte en betalingsbewijzen mee. Meer betalen geeft niet vanzelf een groter eigendomsaandeel.
Bekijk de volledige uitlegWelke afspraak laat mijn partner blijven wonen of later verhuizen?
Vergelijk de rechten die nodig zijn met wat nu al in uw akten staat.
Bekijk de volledige uitlegBETROUWBAAR VERDER LEZEN
Nuttige websites bij dit onderwerp
UW VOLGENDE STAP
Wat betekent dit voor u?
Neem uw vragen en de stukken die u al hebt mee. We bespreken wat in uw situatie aandacht vraagt en welke voorbereiding nog nodig is.